قانون مدیریت پسماندها

قانون مدیریت پسماندها

ماده 1- جهت تحقق اصل پنجاهم (50) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و به منظور حفظ محیط زیست کشور از آثار زیانبار پسماندها و مدیریت بهینه آنها، کلیه وزارتخانه و سازمانها و موسسات و نهادهای دولتی و نهادهای عمومی غیردولتی که شمول قانون برآنها مستلزم ذکر نام می باشد و کلیه شرکتها و موسسات و اشخاص حقیقی و حقوقی ، موظفند مقررات و سیاستهای مقرر در این قانون را رعایت نمایند.
ماده 2- عبارات و اصطلاحاتی که در این قانون به کار رفته است،‌دارای معانی زیر می باشد:‌

الف- سازمان : سازمان حفاظت محیط زیست
ب – پسماند: به مواد جامد، مایع و گاز (غیر از فاضلاب) گفته می شود که به طور مستقیم یا غیرمستقیم حاصل از فعالیت انسان بوده و از نظر تولید کننده‌،‌ زائد تلقی می شود. پسماندها به پنج گروه تقسیم می شوند:
1- پسماندهای عادی : به کلیه پسماندهایی گفته می شود که به صورت معمول از فعالیتهای روزمره انسانها در شهرها، روستاها و خارج از آنها تولید می شود، از قبیل زباله های خانگی و نخاله های ساختمانی .
2- پسماندهای پزشکی (بیمارستانی) : به کلیه پیشماندهای عفونی و زیان آور ناشی از بیمارستانها ، مراکز بهداشتی ، درمانی ، آزمایشگاههای تشخیص طبی و سایر مراکز مشابه گفته می شود. سایر پسماندهای خطرناک بیمارستانی از شمول این تعریف خارج است.
3- پسماندهای ویژه :‌ به کلیه پسماندهایی گفته می شود که به دلیل بالا بودن حداقل، یکی از خواص خطرناک ، از قبیل سمیت، بیماری زایی ، قابلیت انفجار یا اشتعال، خورندگی و مشابه آن به مراقبت ویژه نیاز داشته باشد و آن دسته از پسماندهای پزشکی و نیز بخشی از پسماندهای عادی ، صنعتی ، کشاورزی که نیاز به مدیریت خاص دارند، جز پسماندهای ویژه محسوب می شوند.
4- پسماندهای کشاورزی :‌ به پسماندهای ناشی از فعالیتهای تولیدی در بخش کشاورزی گفته می شود از قبیل فضولات،‌لاشه حیوانات (دام، طیور و آبزیان) محصولات کشاورزی فاسد یا غیرقابل مصرف.
5- پسماندهای صنعتی :‌ به کلیه پسماندهای ناشی از فعالیتهای صنعتی و معدنی و پسماندهای پالایشگاهی صنایع گاز،‌نفت و پتروشیمی و نیروگاهی و امثال آن گفته می شود از قبیل براده ها ، سرریزها و لجن های صنعتی .
ج – مدیریت اجرایی پسماند:‌شخصیت حقیقی یا حقوقی است که مسئول برنامه ریزی، ساماندهی، مراقبت و عملیات اجرایی مربوط به تولید، جمع آوری، ذخیره سازی ، جداسازی‌، حمل و نقل ، بازیافت، پردازش و دفع پسماندها و همچنین آموزش و اطلاع رسانی در این زمینه می باشد.
1- دفع: کلیه روشهای از بین بردن یا کاهش خطرات ناشی از پسماندها، از قبیل بازیافت، دفن بهداشتی ، زباله سوزی
2- پردازش:‌ کلیه فراینده های مکانیکی ، شیمیایی ، بیولوژیکی که منجر به تسهیل در عملیات دفع گردد.
د- منظور از آلودگی ، همان تعریف مقرر در ماده (9) قانو حفاظت و بهسازی محیط زیست – مصوب 28/3/1353- است.
تبصره 1- پسماندهای پزشکی و نیز بخشی از پسماندهای عادی ، صنعتی و کشاورزی که نیاز به مدیریت خاص دارند، جز پسماندهای ویژه محسوب می شوند.
تبصره 2- فهرست پسماندهای ویژه از طرف سازمان ، با همکاری دستگاههای ذیربط تعیین و به تصویب شورای عالی حفاظت محیط زیست ، خواهد رسید.
تبصره 3- پسماندهای ویژه پرتوزا، تابع قوانین و مقررات مربوط به خود می باشند.
تبصره 4- لجن های حاصل از تصفیه فاضلاب های شهری و تخلیه چاههای جذبی فاضلاب خانگی در صورتی که خشک یا کم رطوبت باشند، در دسته پسماندهای عادی قرار خواهند گرفت.
ماده 3- موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران موظف است با همکاری وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی و سایر دستگاهها حسب مورد، استاندارد کیفیت و بهداشت محصولات و مواد بازیافتی و استفاده های مجاز آنها را تهیه نماید.
ماده 4- دستگاههای اجرایی ذیربط موظفند جهت بازیافت و دفع پسماندها ، تدابیر لازم را به ترتیبی که در آیین نامه های اجرایی این قانون مشخص خواهد شد، اتخاذ نمایند. آیین نامه اجرایی مذکور می بایستی در برگیرنده موارد زیر نیز باشد:
1- مقررات تنظیم شده موجب گردد تا تولید و مصرف ، پسماند کمتری ایجاد نماید.
2- تسهیلات لازم برای تولید و مصرف کالاهایی که بازیافت آنها سهل تر است ،‌فراهم شود و تولید و واردات محصولاتی که دفع یا بازیافت پسماند آنها مشکل تر است ، محدود شود.
3- تدابیری اتخاذ شود که استفاده از مواد اولیه بازیافتی در تولید گسترش یابد.
4- مسئولیت تامین و پرداخت بخشی از هزینه های بازیافت بر عهده تولید کنندگان محصولات قرار گیرد.
ماده 5- مدیریت های اجرایی پسماندها ، موظفند براساس معیارها و ضوابط وزارت بهداشت، درمان و آموزش ترتیبی اتخاذ نمایند تا سلامت ، بهداشت و ایمنی عوامل اجرایی تحت نظارت آنها تامین و تضمین شود.
ماده 6- سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و سایر رسانه هایی که نقش اطلاع رسانی دارند و همچنین دستگاههای آموزشی و فرهنگی ، موظفند جهت اطلاع رسانی و آموزش ، جداسازی صحیح، جمع آوری و بازیافت پسماندها،‌اقدام و با سازمانها و مسئولین مربوط همکاری نمایند.
تبصره – وزارتخانه های جهاد کشاورزی ، صنایع و معادن ، کشور و بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی به منظور کاهش پسماندهای کشاورزی ، موظفند نسبت به اطلاع رسانی و آموزش روستائیان و تولید کنندگان ، اقدام لازم را به عمل آورند.
ماده 7- مدیریت اجرایی کلیه پسماندها غیر از صنعتی و ویژه در شهرها و روستاها و حریم آنها به عهده شهرداری و دهیاری ها و در خارج از حوزه و وظایف شهرداری ها و دهیاری ها به عهده بخشداری ها می باشد. مدیریت اجرایی پسماندهای صنعتی ویژه به عهده تولید کننده خواهد بود. در صورت تبدیل آن به پسماند عادی به عهده شهرداریها ، دهیاریها و بخشداریها خواهد بود.
تبصره – مدیریت های اجرایی می توانند تمام یا بخشی از عملیات مربوط به جمع آوری ، جداسازی و دفع پسماندها را به اشخاص حقیقی و حقوقی واگذار نمایند.
ماده 8- مدیریت اجرایی می تواند هزینه های مدیریت پسماندها را از تولید کننده پسماند با تعرفه ای که طبق دستورالعمل وزارت کشور توسط شوراهای اسلامی بر حسب نوع پسماند تعیین می شود ، دریافت نموده و فقط صرف هزینه های مدیریت پسماند نماید.
ماده 9- وزارت کشور با هماهنگی سازمان ، موظف است برنامه ریزی و تدابیر لازم برای جداسازی پسماندهای عادی را به عمل آورده و برنامه زمان بندی آن را تدوین نماید. مدیریت های اجرایی مندرج در ماده (7) این قانون موظفند در چارچوب برنامه فوق و در مهلتی که در آیین نامه اجرایی این قانون، پیش بینی می شود، کلیه پسماندهای عادی را به صورت تفکیک شده جمع آوری ، بازیافت یا دفن نمایند.
ماده 10- وزارت کشور موظف است در اجرای وظایف مندرج در این قانون، ظرف مدت شش ماه پس از تصویب این قانون ، نسبت به تهیه دستورالعمل تشکیلات و ساماندهی مدیریت اجرایی پسماندها در شهرداریها، دهیاری ها و بخشداری ها اقدام نماید.
ماده 11- سازمان موظف است با همکاری وزارتخانه های بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ( در مورد پسماندهای پزشکی)، صنایع و معادن ، نیرو و نفت (در مورد پسماندهای صنعتی و معدنی)‌، جهاد کشاورزی (در مورد پسماندهای کشاورزی)‌ضوابط و روشهای مربوط به مدیریت اجرایی پسماندها را تدوین و در شورای عالی حفاظت محیط زیست به تصویب برساند، وزارتخانه های مذکور مسئول نظارت بر اجرای ضوابط و روشهای مصوب هستند.
ماده 12- محل های دفن پسماندها براساس ضوابط زیست محیطی توسط وزارت کشور با هماهنگی سازمان و وزارت جهاد کشاورزی تعیین خواهد شد.
تبصره 1- شورای عالی شهرسازی و معماری موظف است در طرحهای ناحیه ای جامع،‌ مناطق مناسبی را برای دفع پسماندها در نظر بگیرد.
تبصره 2- وزارت کشور موظف است اعتبارات،‌تسهیلات و امکانات لازم راجهت ایجاد و بهره برداری از محل های دفع پسماندها راسا یا توسط بخش خصوصی فراهم نماید.
ماده 13- مخلوط کردن پسماندهای پزشکی با سایر پسماندها و تخلیه و پخش آنها در محیط و یا فروش ، استفاده و بازیافت این نوع پسماندها ممنوع است.
ماده 14- نقل و انتقال برون مرزی پسماندهای ویژه تابع مقررات کنوانسیون بازل و با نظارت مرجع ملی کنوانسیون خواهد بود. نقل و انتقال درون مرزی پسماندهای ویژه تابع آیین نامه اجرایی مصوب هیات وزیران خواهد بود.
ماده 15- تولید کنندگان آن دسته از پسماندهایی که دارای یکی از ویژگی های پسماندهای ویژه نیز می باشند، موظفند با بهینه سازی فرآیند و بازیابی، پسماندهای خود را به حداقل برسانند و در مواردی که حدود مجاز در آیین نامه اجرایی این قانون پیش بینی شده است ، در حد مجاز ، نگهدارند.
ماده 16- نگهداری ، مخلوط کردن، جمع آوری ، حمل و نقل ، خرید و فروش ، دفع، صدور تخلیه پسماندها در محیط بر طبق مقررات این قانون و آیین نامه اجرایی آن خواهد بود. در غیر این صورت اشخاص متخلف به حکم مراجع قضایی به جزای نقدی در بار اول پسماندهای عادی از پانصد هزار (500000) ریال تا یکصد میلیون
(100000000) ریال و برای سایر پسماندها از دو میلیون (2000000) ریال تا یکصد میلیون (100000000) ریال و در صورت تکرار، هر بار دو برابر مجازات قبلی در این ماه محکوم می شوند.
متخلفین از حکم ماده (13)‌ به جزای نقدی از دو میلیون (2000000)‌ ریال تا یکصد میلیون (100000000)‌ ریال و در صورت تکرار به دو برابر حداکثر مجازات و در صورت تکرار مجدد هر بار به دو برابر مجازات بار قبل محکوم می شوند.
ماده 17- مخالفین از حکم ماده (14)‌ این قانون موظفند پسماندهای مشمول کنوانسیون بازل را به کشور مبدا اعاده و یا در صورت امکان معدوم کردن در داخل تحت نظارت و طبق نظر سازمان (مرجع ملی کنوانسیون مذکور در ایران)‌ با هزینه خود به نحو مناسب دفع نمایند. در غیر این صورت به مجازاتهای مقرر در ماده (16) محکوم خواهند شد.
ماده 18- در شرایطی که آلودگی ،‌خطر فوری برای محیط و انسان دارد، با اخطار سازمان و وزارت بهداشت ،‌درمان و آموزش پزشکی ، متخلفین و عاملین آلودگی موظفند فورا اقداماتی را که منجر به بروز آلودگی و تخریب محیط زیست می شود متوقف نموده و بلافاصله مبادرت به رفع آلودگی و پاکسازی محیط نمایند. در صورت استنکاف ، مرجع قضایی خارج از نوبت به موضوع رسیدگی و متخلفین و عاملین را علاوه بر پرداخت جریمه تعیین شده ، ملزم به رفع آلودگی و پاکسازی خواهد نمود.
ماده 19- در تمام جرایم ارتکابی مذکور ، مرجع قضایی مرتکبین را علاوه بر پرداخت جریمه به نفع صندوق دولت ، به پرداخت خسارت به اشخاص و یا جبران خسارت وارده ، بنا به درخواست دستگاه مسئول محکوم خواهد نمود.
ماده 20- خودروهای تخلیه کننده پسماند در اماکن غیرمجاز، علاوه بر مجازاتهای مذکور، به یک تا ده هفته توقیف محکوم خواهند شد.
تبصره – در صورتی که محل تخلیه ، معابرعمومی ، شهری و بین شهری باشد، به حداکثر میزان توقیف محکوم می شوند.
ماده 21- درآمد حاصل از جرایم این قانون به حساب خزانه داری کل کشور واریز و همه ساله معادل وجوه واریزی از محل اعتبارات ردیف خاصی که در قوانین بودجه سنواتی پیش بینی می شود،‌ در اختیار دستگاههایی که در آیین نامه اجرایی این قانون تعیین خواهند شد، قرار خواهد گرفت تا صرف آموزش ، فرهنگ سازی ، اطلاع رسانی و رفع آلودگی ناشی از پسماندها ، حفاظت از محیط زیست و تامین امکانات لازم در جهت اجرای این قانون گردد.
ماده 22- آیین نامه اجرایی این قانون توسط سازمان با همکاری وزارت کشور و سایر دستگاههای اجرایی ذیربط حداکثر ظرف مدت شش ماه تهیه و به تصویب هیات وزیران می رسد.
مده 23- نظارت و مسئولیت حسن اجرای این قانون بر عهده سازمان می باشد. قانون فوق مشتمل بر بیست و سه ماده و نه تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ بیستم اردیبهشت ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و سه مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 9/3/1383 به تایید شورای نگهبان رسیده است.
غلامعلی حداد عادل- رییس مجلس شورای اسلامی

نرم افزار AutoPlant

نرم افزار AutoPlant

یکی از مشکلات همیشگی طراحی و نصب بویلرها، ایجاد نقشه های مربوط به خطوط لوله ها و شیر آلات متنوع و بعضا" پیچیده آن بوده است. که باعث صرف وقت و انرژی بسیار زیادی هنگام ایجاد یک نیروگاه جدید می گردد. در طرحی نو شرکت Rebis اقدام به ایجاد نرم افزار بسیار توانایی به نام AutoPlant کرده است. این نرم افزار توانا که دقیقا" جهت تسهیل کارهای طراحی و ساخت نیروگاهی طراحی شده دارای خصوصیات متعددی است که موجب آسانی کار با آن می گردد.
اساس کار این نرم افزار به این صورت است که از ابتدا طرح ها را به صورت سه بعدی پیاده سازی و مدل می نماید. تمام قطعات یک طرح دقیق و مناسب به صورت ذخیره شده در این نرم افزار موجود است و فقط باید انتخاب گردیده و در محل مناسب قرار گیرند.
امکان طراحی سه بعدی وجود هر گونه خطا از جمله برخورد خطوط لوله را به وضوح نشان داده و خطاها را تا حد زیادی تقلیل می دهد. این نرم افزار قابلیت کار با AutoCad را نیز داراست و اصطلاحا" از نوع نرم افزارهای add-on می باشد که پس از آشنایی با AutoCad کار با آن را بسیار ساده می کند.
امکان چرخاندن (Rotate) و عوض کردن دریچه دید (Viewport) و همچنین حذف خطوط پنهان (Shade) و درشت نمایی (Zoom) در آن بسیار یاری دهنده است. ایجاد مدل بویلر به این روش علاوه بر دقت، سرعت عمل را نیز بسیار بالا می برد. اما کار خارق العاده این نرم افزار از این پس صورت می گیرد و آن تهیه تمام مقاطع لازم و برش ها، تمام نقشه های ایزومتریک و پلان های دو بعدی به همراه قیمت مصالح و انواع گزارشها به صورت خودکار می باشد.
پایگاه اطلاعاتی (Database) بسیار قوی این نرم افزار را پشتیبانی می کند که اولا" باعث صرفه جویی مهندسان در وارد کردن توضیحات اضافی می گردد ثانیا" بهترین و کاملترین گزارشها را تهیه می نماید و در اسرع وقت در اختیار می گذارد.
امکان تصحیح اشتباهات و تغییر تمام لیست ها و گزارش ها و نقشه ها بر این اساس و همچنین نشأت گرفتن تمام پلان ها و نقشه ها و برش ها از یک منبع به آن ها اعتبار مضاعفی بخشیده است.
http://www.rebis.com

سیستم های مهندسی تصفیه فاضلاب

سیستم های مهندسی تصفیه فاضلاب

انواع فاضلاب:
صنعتی: خواص آن بستگی به نوع صنعت دارد. فرایند تصفیه بسیار متغیر می باشد. بسیاری از فرایندهای مورد استفاده جهت تصفیه فاضلاب شهری در مورد فاضلاب صنعتی نیز استفاده می شود.
شهری: حاوی آلاینده های بسیاری است. ترکیب فاضلاب با فصل ممکن است تغییر کند که ناشی از استفاده مختلف آب می باشد.
مهم ترین اجزای تشکیل دهنده فاضلاب
جامدات معلق: عمدتاً شامل پسماندهای غذایی، فضولات بدن انسان، کاغذ، پارچه و ذرات خاک می باشد.
مواد آلی فاضلاب : عمدتاً شامل پروتئینها (40 تا 60 درصد)، کربوهیدراتها (25 تا 50 درصد) و لیپیدها (تقریباً 10درصد)
عوامل بیماریزا: انواع عوامل بیماریزا با منشأ آبی یافت می شوند که شامل باکتریها، ویروسها، پرتوزوآ و انگلها می باشند
سیستم های تصفیه فاضلاب شهری
تصفیه اولیه - تصفیه ثانویه - تصفیه ثالثیه
تصفیه اولیه:
هدف جداسازی مواد جامد از فاضلاب ورودی و جدا کردن نخاله های بزرگ توسط غربالها و یا خرد کردن آنها با تجهیزات خرد کننده ، جداسازی جامدهای معدنی در کانالهای دانه گیر و بیشتر جامدات معلق آلی با ته نشینی ، جداسازی تقریباً نیمی از جامدات معلق که تقریباً 30% BOD کل فاضلاب ورودی را تشکیل می دهند.

طراحی تصفیه اولیه:
1) غربال کردن یا آشغال گیری:
حذف جامدات درشت از فاضلاب ، غربالهای درشت از میله های عمودی به فاصله 1 سانتیمتر از یکدیگر و غربالهای ریز از سیمهای بافته شده و یا صفحات سوراخدار تشکیل شده اند. مقدار جامدات حذف شده در غربال کردن به اندازه روزنه های غربال بستگی دارد. دفع در محل دفن بهداشتی زباله، خرد کردن و باز گردانیدن به جریان فاضلاب ، خاکسترسازی متداولترین عملیات دفع جهت جامدات غربال شده به شمار می رود.

2) خرد کردن: مواد غربال شده گاهی پس از خرد کردن به جریان فاضلاب باز می گردانند. خرد کننده معمولاً جامدات درشت را تا اندازه تقریبی 8 میلیمتر خرد می کند و به فاضلاب بر می گرداند. دستگاه های خرد کننده باید جلوتر از دستگاههای پمپاژ قرار بگیرند.

3) شن گیری یا حذف دانه : دانه یا grit شامل گونه ها و انواع مختلفی مانند جامدات معدنی شامل نخاله ها، شن، گل و لای، پوسته تخم مرغ، شیشه و خرده فلز و یا ترکیبات آلی سنگینتر و بزرگتر مانند تکه های استخوان، دانه ها و تفاله های چای و قهوه می باشد. از یک میلیون متر مکعب فاضلاب 15 متر مکعب دانه جدا می شود. دانه های دارای مواد آلی یا در محل دفن بهداشتی دفع می شوند و یا همراه با مواد غربال شده سوزانده و سپس دفع می شوند.

4) اندازه گیری جریان : دانستن شدتهای هیدرولیکی جریان برای عملکرد بسیاری از راکتورها در واحد تصفیه فاضلاب ضروری می باشد. اندازه گیری شدت جریان جهت تخمین ظرفیت مورد نیاز در آینده لازم می باشد.

5) ته نشین سازی مقدماتی : عملیات واحدی است که برای تغلیظ و جداسازی جامدات آلی معلق از فاضلاب طراحی می شود. زمانی که تصفیه اولیه کافی تلقی می شود ته نشین سازی مقدماتی مهم ترین قسمت واحد تصفیه می باشد. عملکرد این بخش جهت کاهش بار آلودگی وارد شونده به جریانهای طبیعی آب بسیار حساس می باشد. این عمل بدون افزایش منعقد کننده های شیمیایی و اختلاط مکانیکی و یا عملیات لخته سازی می باشد. مواد آلی اندکی از آب سنگینترند و ته نشین می شوند و مواد سبکتر مانند روغنها در سطح فاضلاب شناور می شوند. جداسازی کف توسط لجن روب و جداسازی مواد شناور توسط یک سر ریز کف انجام می گیرد. ته نشین سازهای اولیه یا به شکل مخازن مستطیل بلند و یا مخازن استوانه ای می باشند.

تصفیه ثانویه سیستم های تصفیه فاضلاب شهری:
تبدیل بیولوژیکی مواد آلی کلوئیدی و محلول به جرم زنده که بعداً به وسیله ته نشین سازی جدا می شود. تماس بین میکروارگانیسم ها و مواد آلی در اثر معلق بودن جرم زنده در فاضلاب و یا عبور فاضلاب از سطح جرم زنده چسبیده به سطوح جامد معروفترین سیستم جرم زنده معلق لجن فعال می باشد.جرم زنده تولید شده توسط کاتابولیسم خود خوری و یا سایر میکروارگانیسم ها قابل تجزیه می باشد.
معمولاً تصفیه بیشتر لجن ثانوی توسط فرایندها بیولوژیکی بی هوازی صورت می گیرد. محصولات نهایی گازی شکل، متان، دی اکسید کربن و مایعات و جامدات بی اثر تولید می شوند. متان دارای ارزش حرارتی است.مایعات با غلظت های بالای ترکیبات آلی به واحد تصفیه بازگردانده می شوند. جامدات با مقدار زیادی از ترکیبات معدنی به عنوان تنظیم کننده مواد خاک و یا کود در زمینهای کشاورزی مصرف می شوند. بقیه جامدات را با سوزاندن و دفن بهداشتی دفع می کنند
گاهی تصفیه اولیه و ثانویه همراه با هم انجام می شود. فاضلاب در حوضچه های اکسیداسیون ریخته می شود و فاضلاب در سطح به طور هوازی و در عمق به صورت غیرهوازی تجزیه می شود در سیستم لاگون هوادهی شده، اکسیژن در اثر هوادهی مکانیکی تأمین می شود و تجزیه در کل عمق برکه به صورت هوازی می باشد. در اغلب موارد تصفیه ثانویه جهت دستیابی به استانداردهای جریان خروجی کافی می باشد.

طراحی تصفیه ثانویه:
جریان خروجی از تصفیه اولیه هنوز دارای 40 تا 50 درصد از مواد جامدمعلق و تقریباً تمام مواد آلی و معدنی محلول اولیه می باشد. جهت حذف مواد آلی در تصفیه ثانویه از فرایندهای فیزیکی، شیمیایی و یا بیولوژیکی استفاده می شود. در تصفیه بیولوژیکی مواد آلی فاضلاب به عنوان غذا توسط میکرو ارگانیسم ها مصرف شده و به سلولهای بیولوژیکی یا جرم زنده تبدیل می شود. ارگانیسم هایی که در سیستم های آبهای شیرین طبیعی به تجزیه مواد آلی می پردازند. ارگانیسم های دخالت کننده در تصفیه فاضلاب می باشند. جداسازی جرم زنده تازه تولید شده از فاضلاب جهت تکمیل فرایند تصفیه ضروری می باشد.
منبع:http://habibaraz.blogfa.com

آیین نامه بهداشت محیط

آیین نامه بهداشت محیط

(24/4/1371 هیأت وزیران )
ماده 2 - هر اقدامی که تهدیدی برای بهداشت عمومی شناخته شود ، ممنوع می باشند . وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی موظف است پس از تشخیص هر مورد از مواردی که در حیطه وظایف وزارت می باشد ، راساَ اقدام قانونی معمول و در سایر موارد موضوع را به مراجع ذی ربط جهت انجام اقدامهای قانونی فوری اعلام نماید متخلفان از مقررات بهداشت عمومی تحت پیگرد قانونی قرار خواهند گرفت .
ماده 3-آلوده کردن آب آشامیدنی عمومی ممنوع است و با متخلفان مطابق مقررات رفتار خواهد شد . وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی به منظور حفظ سلامت و بهداشت مردم مکلف است کیفیت آب آشامیدنی عمومی از نقطه آبگیری تا مصرف را از نظر بهداشتی تحت نظارت مستمر قرار دهد .
تبصره 2 – سازمانها و مؤسسه های دولتی و خصوصی تأمین کننده آب آشامیدنی عمومی موظف به رعایت همه ضوابط و معیارهای بهداشتی اعلام شده توسط وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی بوده ، باید همه اطلاعات لازم برای بررسی مورد یا موارد و تسهیلات بازدید از تأسیسات را در اختیار وزارت قرار دهند .
تبصره 3- وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی به منظور کنترل آب آشامیدنی عمومی در مراحل مختلف توزیع ، آزمایشگاهها مراکز بهداشت استان و شهرستان و مراکز بهداشتی – درمانی را برای ارائه خدمات در این زمینه تجهیز می نماید .
ماده 4 – به منظور جلو گیری از روند رو به رشد آلودگی منابع آبهای سطحی و زیر زمینی – اعم از چاهها ، رودخا نه ها ، قناتها ، چشمه ها و آب مصرفی شهر و روستا – کمیته ای با نام ( کمیته حفاظت از منابع آب آشامیدنی ) زیر نظر استاندار با عضویت مدیران و رؤسای اداره کل بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی ، سازمان حفاظت محیط زیست ، سازمان آب منطقه ای استان ، جهاد سازندگی استان ، برنامه و بودجه استان و شرکت آب و فاضلاب استان می شود تا موارد زیر را بررسی و اقدام نماید .
1- اتخاذ تصمیم راجع به خارج نمودن بعضی از منابع تامین آب آشامیدنی از سرویس که بر اساس گزارش اداره کل بهداشت محیط آلوده شده اند اعم از چاه ها ، چشمه ها و قناتها .
2- اتخاذ تدابیر لازم جهت حفاظت از منابع آب آشامیدنی موجود بر اساس دستورالعملهایی که توسط دستگاههای ذی ربط پیشنهاد می شود و به تصویت کمیته می رسد .
3- اتخاذ تدابیر لازم به منظور حفظ حریم مناظقی که در آینده برای تامین آب شهر ها از طریق دستگاهها ذی ربط پیشنهاد می شود .
4- اتخاذ تصمیم در رابطه با بحرانهای ناشی از آلودگی منابع آب چگونگی مقابل با آنها .
تبصره - در ابتدا ، اداره کل بهداشت محیط موظف است نواقصی را که موجب آلودگی منابع آب می گردد به دستگاه ذی ربط اعلام کند تا رأساَ نسبت به رفع آن اقدام نماید . در صورتی که امکانات دستگاهها برای رفع نواقص کفایت ننماید ، مراتب در کمیته یاد شده مطرح خواهد شد .

انواع فاضلاب

فاضلاب از نظر منشاء آن ممكن است خانگي، صنعتي، كشاورزي يا به صورت تركيبي باشد. از نظر خصوصيات فيزيكي شيميايي و بيولوژيكي و قدرت آلايندگي داراي چهار حالت ضعيف، متوسط، قوي و خيلي قوي مي‌باشد.

اهميت بهداشتي فاضلاب به عواملي نظير وجود عوامل شيميايي و عوامل بيماري‌زاي زنده ومواد آلي متعفن كه علاوه بر ايجاد بيماري‌هاي مختلف موجب تعفن و بدمنظر شدن محيط نيز مي‌گردد، بستگي دارد.

عوامل باكتريايي نظير ويبريو كلرا، سالمونلا تيفي، سالمونلا پاراتيفي، شيگلا، باسيل سياه زخم، لپتوسپيرا، عوامل ويروسي نظير انواعي از هپاتيت‌ها، عوامل تك ياخته اي نظير آميب ژيارديا و تخم انگل‌هاي پرياخته اي نظير كرم شلاقي، آسكاريس و000 از طريق فاضلاب و لجن فاضلاب مصرف شده باعث ايجاد بيماري مي‌شود.

از نظر اقتصادي علاوه بر اينكه آب تبديل شده به فاضلاب به خودي خود غيرقابل استفاده شده است، خود نيز باعث آلودگي منبع آب سطحي و زيرزميني مي‌شود و بنابراين آب به عنوان منبع حياتي محدود با كمبود شديدي كه در جهان دارد در معرض تهديد قرار گرفته است. با توجه به مخاطرات بهداشتي و ملاحظات اقتصادي توجه به توليد، جمع آوري و بهسازي فاضلاب امري ضروري و اجتناب ناپذير است. پرداختن به امر كم خطر نمودن فاضلاب و يا انجام اقداماتي در جهت صدور جواز تخليه آن‌ها در محيط يا استفاده مجدد از فاضلاب، تصفيه فاضلاب ناميده مي‌شود. چرا فاضلاب را تصفيه كنيم ؟ سئوالي است كه همه كارگزاران مرتبط با امر سلامت با آن مواجه هستند و بايستي به نحو منطقي و مقتضي با اين سئوال و پاسخ مناسب آن آشنا باشند.

علل لزوم تصفيه فاضلاب

فاضلاب مي‌بايست قبل از اينكه در مرحله نهايي به آبهاي پذيرنده دفع گردد، تصفيه شود تا اينكه:

الف) بيماري‌هاي واگير ناشي از آلودگي‌هاي فاضلاب مهار و بهداشت عمومي تامين گردد.

ب) حفظ منابع آب، از طريق عدم آلودگي آب‌هاي سطحي و زيرزميني و در صورت امكان استفاده مجدد از بخش عظيمي از آب مصرف شده براي مصارف خاص نظير فعاليت‌هاي كشاورزي و پرورش آبزيان.

ج) حفظ محيط زيست: فاضلاب را به روش‌هاي متعددي تصفيه مي‌كنند. در بين اين روش‌ها، تصفيه زيست شناختي، رايج تر است. هدف از تصفيه فاضلاب به نوعي همان پاسخ سئوال " چرا فاضلاب را تصفيه كنيم" مي‌باشد. اما اگر به صورت ويژه به آن نگاه شود، هدف از تصفيه فاضلاب عبارت است از:

اهداف ويژه تصفيه فاضلاب

الف) تثبيت مواد آلي.

ب) توليد پساب قابل تخليه در محيط و محافظت از محيط زيست.

ج) استفاده مجدد از آب و مواد جامد ناشي از تصفيه فاضلاب.

 

تجزيه و تثبيت مواد آلي موجود در فاضلاب اغلب از طريق فرايندهاي زيست شناختي، به دو روش هوازي و بي هوازي صورت مي‌گيرد.

روش‌هاي متداول هوازي در تصفيه فاضلاب  

لجن فعال، لاگول هوادهي، صفحات چرخان بيولوژيكي، حوضچه هاي جلادهي و صافي چكنده.

روش متداول بي هوازي در تصفيه فاضلاب عبارتند از

سپتيك تانك، بركه هاي بي هوازي،  UASB  و 000 هر كدام از فرايندهاي مزبور ممكن است مراحل مقدماتي و پاياني به صورت تكميلي داشته باشند. از نگاه ديگر ممكن است مراحل تصفيه فاضلاب به صورت اوليه، ثانويه و پيشرفته انجام شود.

منابع  

1) K. Park, Environmental Health. In: Park’s Textbook of Preventive and Social Medicine, 18^th edition, M/s Banarsidas Bhanot Publishers, India, 2005. pp.519-42.

 

2) World Health Organization , Guidelines for  Drinking- Water Quality  Second Edition Volume ll 1993. 

 

3) World Health  Organization, Guidelines  for Drinking-water Quality,  Second Edition Volume l-2 , 1993. 

 

4) World Health  Organization , Guidelines for  Drinking-water Quality  Second Edition Volume l-3 1993. 

 

5) Casey, T.J. Casey, Unit Treatment Process in Water and Wastewater Engineering, Wiley Series in Water, Resource Engineering, 1997 PP  1-22. 

 

6) Pete. M.B; Chambers Science and Technology Dictionary, 1992. 

 

7 ) سندي كايرن كراس، ريچارد، ج. فيچم مهندسي بهداشت محيط در مناطق گرمسيري ترجمه اميرحسين محوي و عيسي لو، جهاد دانشگاهي دانشگاه علوم پزشكي تهران 01371

 

8 ) ميلر، ج.ت. زيستن در محيط زيست ترجمه مجيد مخدوم، انتشارات دانشگاه علوم تهران 01363

 

9 ) رازقي، ناصر، تصفيه، انتقال و توزيع آب، جهاد دانشگاهي دانشكده بهداشت دانشگاه علوم پزشكي تهران 1364 جلد اول صفحه 183ـ49، 01364

 

10 ) اهلرواستيل، بهسازي شهر و روستا، ترجمه ناصر رازقي جلد اول انتشارات جهاد دانشگاهي.

 

11 ) شريعت پناهي، محمد، اصول كيفيت و تصفيه آب و فاضلاب، انتشارات دانشگاه تهران.

 

12 ) ادموند، ج. واگنر و ج.ن. لانوا باآب مشروب براي نقاط روستايي واجتماعات كوچك ترجمه محمد عصار انتشارات جهاد دانشگاهي.

 

13 ) منزوي، م. ت. آبرساني شهري، چاپ چهارم، انتشارات دانشگاه تهران 01364

 

14 ) متكف وادي، مهندسي فاضلاب جمع آوري ترجمه عبدالرحيم كيا و مهندس نادر بزاز، تابستان 01361

 

15 ) مارا، د. دانكن: تصفيه فاضلاب در مناطق گرمسيري، ترجمه اميرحسين محوي، جهاد دانشگاهي دانشكده بهداشت چاپ اول 01364

16) APHA; AWWA, "Standard Methods for the Examination of Water and Wastewater"

1995; 14^th  Ed. 

واژه هاي كليدي

            فاضلاب، بازيافت، تصفيه

فاضلاب چيست ؟

فاضلاب يا گنداب عبارت است از آب استفاده شده اي كه براي مصرف خاص خود قابل استفاده مجدد نيست يا به عبارتي كيفيت آن پايين تر از قبل از استفاده از آن مي‌باشد. اين آب داراي مقاديري فضولات جامد و مايع است كه از خانه ها، خيابان‌ها، شستشوي زمين‌ها و در مجموع ناشي از فعاليت‌هاي انساني نظير سرويس‌هاي بهداشتي، كارخانه ها، صنايع و كشاورزي است. چون اين آب اغلب ناپاك و داراي بويي ناخوشايند است "گنداب" نيز ناميده مي‌شود.

فاضلاب يا گنداب ممكن است خانگي يا تركيبي از فاضلاب خانگي، فاضلاب صنعتي و كشاورزي نيز باشد. در اين بحث، بيشتر فاضلاب ناشي از فعاليت‌هاي خانگي، مورد نظر است. اين فاضلاب، آبي است كه مواد زائد بدن انسان (مدفوع و ادرار) و فاضلاب حاصل از اقدامات بهداشتي مانند استحمام، شستشوي لباس، پخت و پز و ديگر مصارف آشپزخانه را تشكيل مي‌دهد. حجم فاضلاب توليدي در اجتماعات به موارد زير بستگي دارد :

1 ـ  عادات فردي: هر چه ميزان مصرف آب مردم بيشتر باشد فاضلاب توليدي آن‌ها بيشتر خواهد شد.

2 ـ  نوع شبكه گردآوري فاضلاب (تركيبي يا مجزا) در نوع تركيبي حجم فاضلاب بيشتر خواهد شد.

3 ـ  تغييرات فاضلاب در زمان

تركيب فاضلاب

فاضلاب تقريبا 9/99 درصد آب و حدود يك دهم در صد مواد جامد در بر دارد كه بخشي از آن مواد آلي و بخش ديگر مواد معدني جامد به حالت محلول يا معلق در آب مي‌باشند. بوي بد فاضلاب اغلب به علت مواد آلي موجود در آن مي‌باشد. اين مواد بيشتر قابل تجزيه ميكروبي هستند و بعضا تجزيه ميكروبي منجر به توليد بوي نامطبوع مي‌شود. علاوه بر مشكل توليد بو فاضلاب‌هاي دريافت كننده مدفوع انساني و حيوانات زنده در بر دارنده زيستوارك‌هاي بيماري‌زا هستند كه از نظر آلودگي محيط بويژه منابع آب و خاك فوق‌العاده اهميت دارند. طبق پژوهش‌هاي انجام شده هر گرم مدفوع حدود يك بيليون عدد اشريشيا كولي، حدود 2/2 x 10^7 عدد استرپتوكوك مدفوعي و مقادير قابل توجهي اسپور كلوستريديوم  پِرفرنژنس و انواع موجودات زنده بيماري‌زاي ديگر نيز در بر دارد. اگرچه مقدار مدفوع انسان در جوامع و نژادهاي مختلف، متفاوت است ولي ميانگين يكصد گرم براي هر فرد بالغ مقداري است كه اغلب محققين بر آن اتفاق نظر دارند.

شدت آلودگي يا قدرت فاضلاب

قدرت آلايندگي فاضلاب يا غلظت آن، هر چقدر مواد زائد موجود در فاضلاب بيشتر باشد، آن را قوي تر مي‌گويند. معمولا شدت و ضعف فاضلاب از نظر مواد آلي موجود در آن برحسب معيارهاي زير سنجيده مي‌شود:

الف) اكسيژن مورد نياز زيست شيميايي (Biochemical Oxygen Demand) BOD5

 اين معيار مهمترين ابزار سنجش مواد آلي قابل تجزيه زيست شناختي است كه در مورد فاضلاب كاربرد متداول دارد. در اين روش مقدار اكسيژن مورد نياز براي اكسيداسيون مواد آلي فاضلاب توسط باكتري‌ها به دست مي‌آيد. با استفاده از اندازه گيري مقدار اكسيژن مورد نياز، غلظت مواد آلي موجود در فاضلاب كه قابل اكسيداسيون باكتريايي است به دست مي‌آيد (تجزيه پذيري زيست شناختي) 0 مقدار BOD  معمولا براساس پنج روز در حرارت 20 درجه سانتي گراد بيان مي‌گردد. اين مقدار همان اكسيژن مصرف شده در طول اكسيداسيون فاضلاب، در زمان پنج روز و حرارت 20 درجه است.

 

ب) نياز شيميايي به اكسيژن (Chemical Oxygen Demand) COD

در اين روش مقدار اكسيژن متناسب براي تجزيه و تثبيت شيميايي مواد آلي را اكسيژن مورد نياز تجزيه شيميايي يا اصطلاحا  COD  گويند. اين معيار از طريق اكسيداسيون فاضلاب توسط محلول اسيد دي كرمات، تقريبا تمام مواد آلي موجود در فاضلاب را به گاز كربنيك و آب، اكسيده مي‌نمايد كه در اين واكنش معمولا حدود95% اكسيداسيون مواد آلي صورت مي‌گيرد.

 

ج) مواد جامد معلق (Suspended Solids) SS 

مواد جامد معلق يكي ديگر از نشانگرهاي كيفيت فاضلاب از نظر غلظت مواد مي‌باشد اين مواد ممكن است از 100 تا 500 ميلي گرم در ليتر در فاضلاب متغير باشد. جدول زير وضعيت فاضلاب از نظر  COD BOD  و  SS  بر حسب ميلي گرم در ليتر را نشان مي‌دهد.

جدول 3 ـ قدرت فاضلاب بر حسب COD BOD  و SS  ميلي گرم در ليتر

مقاله در خصوص پسماندها

 

 

بررسی میزان آگاهی شهروندان قمی در خصوص مدیریت مواد زاید جامد و پسماندها و ارایه راهکارهای ارتقاء آن

 

نویسندگان :    مهندس ثریا حسینی- مهندس بهنام سپهرنیا- مهندس ایرج حیدری               

 

چکیده :

 

یکی از عوامل مهم در تامین سلامت افراد جامعه ، دستیابی به توسعه پایدار و تحقق امر ایجاد شهر سالم ، رعایت اصول بهداشت محیط و کنترل آلودگی های زیست محیطی بخصوص در زمینه مدیریت مواد زاید جامد و پسماندها می باشد که در این امر شهروندان نقش اساسی را ایفا نموده و میزان و سطح اطلاعات آنها از اهمیت بالایی برخوردار است. امروزه مسئله زباله های تولیدی توسط انسان به یکی از بزرگترین مشکلات وی در قرن حاضر مبدل شده است که خود باعث به وجود آمدن آن می باشد و دیگر آرزوی داشتن زمین پاک و بدون زباله به مانند یک رویای دست نیافتنی می ماند.

این مطالعه از نوع مقطعی است که جمع آوری اطلاعات از طریق پرسشنامه انجام می گیرد. جامعه آماری این مطالعه افراد ساکن در شهر قم در سال 1384 می باشد . تعداد نمونه  در این مطالعه 600 نفر و روش نمونه گیری تلفیقی از روش طبقه ای و خوشه ای است که افراد این جامعه از لحاظ فرهنگی و سطح آگاهی به چهار طبقه تقسیم شده اند و هر طبقه به زیر خوشه هایی و سپس از هر خوشه نمونه گیری به صورت تصادفی ساده انجام شده است.

پس از تقسیم بندی آگاهی شهروندان به سه دسته ضعیف ، متوسط و عالی ، سطح آگاهی شهروندان در زمینه مدیریت مواد زاید و پسماندها و همچنین راهکارهای ارتقای آگاهی شهروندان به صورت خوب (3/18%) ، متوسط (79%) و ضعیف(3/1%) می باشد.

شهروندان قمی مهمترین آلودگی زیست محیطی در جوامع امروزی را مشكل آلودگی هوا با (52%) می دانند در حالیکه با درصدي مشابه مهمترین آلودگی زیست محیطی در شهر قم را آلودگی آب ذکر می کنند(51%). شهروندان قمی مهمترین مشکلات زباله ها را به ترتیب ایجاد بیماری با (3/38) و مشکلات و مسایل زیست محیطی با (5/32) بیان داشته و مهمترین نهاد در امر جمع آوری و مدیریت زباله را با 7/95 درصد ، شهرداریها معرفی نموده و همچنین مهمترین توقع خود را از نهادهای مرتبط با جمع آوری زباله و پسماند با 72 درصد ، جمع آوری به موقع زباله ها عنوان می کنند. همچنین رابطه معنی داری بین آگاهی شهروندان نسبت به اصول مدیریت مواد زاید و پسماندها با سن افراد وجود دارد. 58% شهروندان قمی مهمترین منبع کسب اطلاعات خود را در این زمینه رادیو و تلویزیون بیان می دارند و بقیه افراد به گزینه هایی چون روزنامه و جراید ، کتاب و محاورات اجتماعی اشاره داند.

 

 

 

 

کلمات کلیدی : مدیریت – پسماند –  میزان آگاهی شهروندان – راهکارهای ارتقاء 

 

 

 

مقدمه :

یکی از عوامل مهم در تامین سلامت افراد جامعه ، دستیابی به توسعه پایدار و تحقق امر ایجاد شهر سالم ، رعایت اصول بهداشت محیط و کنترل آلودگی های زیست محیطی بخصوص در زمینه مدیریت مواد زاید جامد و پسماندها می باشد . در کنترل اثرات سوء زباله و پسماندهای حاصل از فعالیت های انسانی شهروندان نقش اساسی را ایفا نموده و در این میان میزان و سطح اطلاعات آنها در موفقیت و انتخاب عملکرد صحیح از اهمیت بالایی برخوردار است. تعیین میزان آگاهی شهروندان قمی در خصوص مدیریت مواد زاید جامد و پسماندها و راهکارهای ارتقای آن هدف اصلی این پژوهش می باشد.

امروزه مسئله زباله های حاصل از فعالیت های انسانی به یکی از بزرگترین مشکلات انسان قرن حاضر مبدل شده است که خود باعث به وجود آمدن آن می باشد و دیگر آرزوی داشتن زمین پاک و عاری از زباله به مانند یک رویای دست نیافتنی می ماند. امروزه اگر چاره ای اساسی برای زباله هایی که روزانه و هر روز بیشتر از روز قبل توسط فعالیت های انسانی تولید می گردد نیاندیشیم دیری نخواهد گذشت که انسان با تمام پیشرفت های علمی خود باید در میان کوهی از زباله های تولید شده خودش زندگی کند. خطرات بهداشتی و زیست محیطی مربوط به زباله ها و پسماندها هر روز بیشتر می شود و دیگر مشکل زباله ها فقط یافتن روشی برای دفع اصولی آنها نیست ، بلکه دامنه این امر تا حدی گسترش یافته و حیاتی گردیده که دیگر نمی توان در چند کلام کوتاه و اجمالی راجع به شیوع بیماریها ، آلودگی آبها و خاک و سایر مشکلات زیست محیطی مربوط به مدیریت غیراصولی زباله ها و پسماند صحبت به میان آورده و به نتیجه دلخواه دست یافت.

شهر قم بدلیل موقعیت مذهبی – سیاسی و نزدیکی به پایتخت و مهاجرت در زمان جنگ تحمیلی از جمعیت نسبتاً بالایی برخوردار بوده و رشد جمعیت در این شهر از درصد بالایی برخوردار است و این امر سبب بوجود آمدن مشکلات فراوان در زمینه راهکارهای مناسب برای دفع اصولی و بهداشتی زباله و پسماند گردیده است. آمار بالای مسافرت ها به این شهر که به دلیل وجود حرم مطهر حضرت معصومه(س) و زايرين اين مرقد می باشد و همچنین قرار گرفتن این شهر در مسیر شمال به جنوب کشور باعث گردیده که میزان تردد در این شهر بسیار بالا باشد.

 

 

مواد و روش ها :

 

این طرح یک مطالعه توصیفی – مقطعی و کاربردی است و جامعه آماری این مطالعه افراد ساکن در شهر قم در سال 1384 است. این طرح یک مطالعه مقطعی است که در دو مرحله انجام گردید. در مرحله اول به جمع آوری اطلاعات مورد نیاز از منابع علمی معتبر در خصوص انواع روش های دفع زباله و آلودگی های مربوط به آن در شهر قم و اطلاعات و خصوصیات لازم و اعمال نظر کارشناسان در این مورد پرداخته شد و نتایج بدست آمده مورد بررسی قرار گرفت . در مرحله دوم سنجش آگاهی شهروندان قمی در خصوص مدیریت مواد زاید جامد و راهکارهای ارتقای آن از طریق پرسشنامه انجام شد.

با بررسی های انجام شده مشخص گردی که تا کنون مطالعه مشابهی در این زمینه در شهر قم صورت نگرفته ، در نتیجه با در نظر گرفتن بیشترین تعداد نمونه و بالاترین میزان اعتماد و کمترین خطا ، مقدار 5/0 = ρ و سطح اطمینان 95% ، حجم نمونه برابر با 400 نفر که با توجه به Design Effect مدنظر در این مطالعه(برابر 5/1) در نهایت تعداد کل نمونه ها 600 نفر منظور گردید.

نمونه گیری به روش خوشه ای انجام گردید. بدین ترتیب 30 خوشه و هر خوشه شامل 20 نفر بطور تصادفی از چهار منطقه انتخاب گردید. نمونه گیری بدین طریق انجام گرفت که ابتدا با مراجعه به واحد مسکونی ، طرح و اهداف مطالعه مطرح گردیده و سعی در جلب رضایت و همکاری می گردید. در طرح های مطالعاتی که به طریق پرسشنامه انجام می گیرند نحوه طرح سوالات مهمترین بخش آن را تشکیل می دهند . در این مطالعه با استفاده از افراد باتجربه و پس از تعیین پارامترها و اهداف مورد نظر سوالات تعیین گردید.در طرح سوالات سعی گردید که تمامی مسایل پوشش داده شود و از طرح سوالات غیرضروری اجتناب گردید. قبل از پرسش های اصلی سن ، جنس ، تحصیلات ، شغل و وضعیت تاهل افراد پرسش شونده یادداشت می شد. براین اساس افراد دارای تحصیلات ابتدایی و سیکل در یک گروه ، دیپلم و فوق دیپلم در یک گروه و لیسانس و بالاتر در گروه دیگر قرار می گیرند. شغل افراد نیز به شش گروه مختلف شغل آزاد ، دانشجو ، دانش آموز ، کارمند  ، خانه دار و غیره طبقه بندی گردید. سن افراد نیز همجنين به گروه های زیر 25 سال ، 50-25 سال و بالای 50 سال طبقه بندی شد.

برای ارزیابی افراد مصاحبه شونده ، برای هر سوالی امتیازی مدنظر قرار گرفت . به هر پاسخ امتیازی بین صفر تا 10 تعلق می گرفت. نحوه توزیع و محل استقرار سوالات دارای نظم خاصی نبوده و گزینه های جواب ، بدون در نظر گرفتن امتیاز آنها به صورت تصادفی انتخاب گردید. افراد مصاحبه شونده می توانستند بیش از یک گزینه را جزء موارد جواب خود انتخاب کنند. بدین ترتیب با وجودیکه امتیاز هر پاسخ حداکثر 10 است ولی امتیازی بیش از عدد 10 را می توان انتظار داشت.

پس از تکمیل پرسشنامه ها  ، اطلاعات حاصله توسط نرم افزار آماری SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

 

 

یافته ها :

 

از کل نمونه های بررسی شده 3/62% مرد و 7/37% زن بوده اند و افراد متاهل با 348 نفر  58% نمونه ها را تشکیل می دهند . گروه سنی 50-25 سال با 6/46% و کمتر از 25 سال با 43% بیشترین گروه سنی در بین پاسخ دهندگان می باشند.

بر اساس نتایج بدست آمده ، افرادی که امتیازی کمتر از 35 داشتند جزء افراد ضعیف و نمرات 60-35 متوسط و بالاتر از 60 خوب طبقه بندی گردید. بنابراین افراد ضعیف ، متوسط و خوب به ترتیب 3/18 ، 79 و 3/1 درصد کل افراد را به خود اختصاص دادند.

سطح آگاهی شهروندان نسبت به مدیریت مواد زاید جامد و پسماند و راهکارهای ارتقای آن بر حسب سن افراد نیز بررسی گردید و مشخص شد که افراد زیر 25 سال دارای 5/24 درصد آگاهي خوب هستند و افراد 50-25 سال و بالاتر از 50 سال نیز به ترتیب دارای 4/14 و 9/12 درصد آگاهي خوب بوده اند. مشابه این بررسی بر روی تحصیلات افراد نیز صورت گرفت و افراد سیکل و پایین تر ، دیپلم و فوق دیپلم ، لیسانس و بالاتر از آن به سه دسته ضعیف و متوسط و خوب تقسیم شدند  که اطلاعات آنها به ترتیب ضعیف 7/0 ، 2/1 ، 4 و متوسط 8/79 ، 7/80 ، 7/78 درصد و خوب 4/19 ، 1/18 ، 3/17 درصد می باشد .

در مورد جنس نیز مردان بصورت 1 درصد ضعیف ، 81 درصد متوسط و 8/17 درصد خوب ارزیابی شدند و برای زنان این اعداد به ترتیب 8/1 ، 4/78 و 8/19 درصد بود. در زمینه وضعیت تاهل نیز ، 7/22 % افراد مجرد دارای اطلاعات خوب بوده اند که این عدد در افراد متاهل 3/15 % می باشد.

 

                                   منتظر مقالات جدید باشید.

 

                                                                  موفق و پیروز باشید.